Βρίσκεστε εδώ:Αρχική>>Υγεία>>Η «χαρά» της δυστυχίας
Η «χαρά» της δυστυχίας
05.03.2018 | 09:30

Η «χαρά» της δυστυχίας

Συντάκτης:  Fm100
Κατηγορία: Υγεία

Γράφει η Φανή Λούγκλου,
ΜΑ Κλινική Ψυχολόγος - Παιδοψυχολόγος

Συχνά, αναρωτιόμαστε τι χρειάζεται για να πετύχουμε τους στόχους μας και να κάνουμε κάποιες αλλαγές στη ζωή μας. Ποιο είναι το κλειδί της αυτοπεποίθησης και της ευτυχίας; Η απάντηση είναι η επιθυμία μας να βελτιώσουμε και να βοηθήσουμε τον εαυτό μας.

Κάποιοι δε φαίνεται να κατανοούν ή να αποδέχονται αυτή την απλή ιδέα. Είναι αρκετά ικανοποιημένοι με το να παραπονιούνται ασταμάτητα για το πόσο άσχημα είναι τα πράγματα, αρκεί να μη χρειάζεται να κάνουν κάτι για να λύσουν τα προβλήματά τους. Αυτό φαίνεται παράδοξο, ιδιαίτερα αν αποδεχτούμε την υπόθεση της ψυχολογίας ότι ο άνθρωπος είναι φτιαγμένος για να αποζητά τη χαρά και την ευχαρίστηση. Παρ’ όλα αυτά, άλλη μια υπόθεση της ψυχολογίας είναι ότι κάθε ανθρώπινη συμπεριφορά έχει έναν στόχο. Με βάση αυτό λοιπόν, ακόμα και η δυστυχία εξυπηρετεί κάποιο σκοπό και προσφέρει ένα είδος επιβράβευσης, που συνήθως είναι η ασφάλεια, η σιγουριά και η προσοχή ή/και συμπάθεια.

Παραμένει όμως το ερώτημα, γιατί κάποιος να αποζητά την ασφάλεια και την προσοχή μέσα από τη δυστυχία; Υπάρχουν πολλοί λόγοι που έχουν να κάνουν με τα βιώματα του καθενός. Ας δούμε μερικούς:

1. Βαθιά ριζωμένες ανασφάλειες και χαμηλή αυτοπεποίθηση που οδηγούν το άτομο να πιστεύει ότι δεν αξίζει την ευτυχία.

2. Περιορισμένες πηγές χαράς και ευχαρίστησης: το άτομο έχει μάθει να εξισώνει την ευτυχία με δύο – τρία πράγματα, όπως επιτυχία στον εργασιακό χώρο ή το γάμο. Με αυτό τον τρόπο όμως, παραβλέπει άλλες πηγές ευχαρίστησης.

3. Αρνητικές εμπειρίες: παλιές αρνητικές εμπειρίες τις οποίες το άτομο δεν έχει επεξεργαστεί, το οδηγούν να αναζητά ασυνείδητα αυτή την εδραιωμένη κατάσταση (πιο απλά... «αυτό ξέρω, αυτό αναζητώ»)

4. Αυτοτιμωρία: εξαιτίας παλιών αρνητικών αποφάσεων ή εμπειριών το άτομο επιλέγει να αυτοτιμωρείται καταδικάζοντας τον εαυτό του στη δυστυχία.

5. Ο φόβος της χαράς: κάποιοι πιστεύουν ότι αν αφεθούν να χαρούν, τότε υπάρχει κίνδυνος να εκτεθούν στην απογοήτευση. Πόσες φορές δεν έχουμε ακούσει τη φράση «σε καλό να μας βγει» όταν περνάμε καλά;

6. Υπερβολικά υψηλές προσδοκίες: συνήθως το άτομο περιμένει κάτι πολύ σημαντικό ή πολύ μεγάλο να συμβεί που θα φέρει την ευτυχία. Αυτό όμως δε συμβαίνει, τουλάχιστον όχι τόσο συχνά, με αποτέλεσμα να αφήνει την καθημερινότητα να περνά χωρίς να την ευχαριστιέται.

7. Φόβος για το άγνωστο: οποιαδήποτε αλλαγή σημαίνει ότι οδηγούμαστε κάπου που δεν ξέρουμε, αλλάζουν τα δεδομένα. Αυτό πολλοί δεν το αντέχουν και επιλέγουν να μείνουν σε αυτό που ξέρουν και που τους προσφέρει ασφάλεια.

Για οποιοδήποτε λόγο, το αποτέλεσμα παραμένει το ίδιο . Το άτομο βαλτώνει σε ατέρμονη δυστυχία χωρίς ελπίδα διαφυγής. Μπαίνει σ’ ένα φαύλο κύκλο, όπου οι δυσάρεστες σκέψεις ενεργοποιούν δυσάρεστα συναισθήματα, τα οποία οδηγούν σε περισσότερες αρνητικές σκέψεις. Έτσι το άτομο δημιουργεί μια συγκεκριμένη ταυτότητα, αυτή του ταλαιπωρημένου ή/και δυστυχισμένου ανθρώπου και βαδίζει σύμφωνα με αυτή.

Τα χαρακτηριστικά αυτής της ταυτότητας συχνά περιλαμβάνουν:

• ενασχόληση και ατελείωτες συζητήσεις για τα προβλήματα που τους απασχολούν. Συνήθως υπάρχει και διόγκωση των προβλημάτων και γκρίνια ώστε να τραβήξουν μεγαλύτερη προσοχή.

• έντονη αίσθηση ανίας: Καθώς δεν προσπαθούν να βρουν ενδιαφέροντα που προσφέρουν ευχαρίστηση, βουλιάζουν σε πλήξη και παραπονιούνται γι’ αυτή.

• εξαρτήσεις: αρκετές φορές καταφεύγουν σε εξαρτήσεις που προσφέρουν πρόσκαιρη απόλαυση (π.χ. αλκοόλ, σεξ, φαγητό, κτλ.) και έπειτα νιώθουν ενοχές.

• θυματοποίηση: βλέπουν τον εαυτό τους ως θύμα σε όλες τις καταστάσεις. Όταν συμβαίνει κάτι στο άμεσο περιβάλλον, η πρώτη σκέψη είναι «πώς θα επηρεάσει αρνητικά εμένα». Για παράδειγμα, αν χαλάσει το αυτοκίνητο του συντρόφου, το άτομο είναι πιθανό να σκεφτεί «πάλι εγώ θα την πληρώσω, πάλι εγώ θα τρέχω».

• δυσκολία διαχείρισης καταστάσεων: είτε συμβαίνει κάτι θετικό είτε κάτι αρνητικό, οι μίζεροι άνθρωποι δυσκολεύονται να το διαχειριστούν. Από τη μία, ο,τιδήποτε ευχάριστο το υποβιβάζουν ή το παραβλέπουν. Από την άλλη, το αρνητικό το μεγαλοποιούν, το βιώνουν πολύ πιο έντονα και μένουν σε αυτό για μεγάλο χρονικό διάστημα, καθώς αυτό τρέφει και καλύπτει τις ανάγκες τους (κυρίως τις ανάγκες για προσοχή και αυτοτιμωρία).

• απομόνωση: όση προσοχή κι αν προσελκύσει κάποιος με την γκρίνια του, στο τέλος φίλοι και γνωστοί απομακρύνονται, καθώς κουράζονται ή συνειδητοποιούν ότι το άτομο δεν έχει διάθεση να αλλάξει. Δε συζητά τα προβλήματά του ζητώντας βοήθεια αλλά προσοχή, κι αυτό γίνεται κουραστικό.

• σχέσεις που δεν τους γεμίζουν: Οι περισσότερες σχέσεις είναι επιφανειακές και βραχυπρόθεσμες. Οποιαδήποτε μακρόχρονη σχέση υπάρχει (π.χ. συντροφική ή/και συζυγική, εργασιακή) πολλές φορές είναι μέρος του προβλήματος και ενισχύει το αίσθημα δυστυχίας.

• φταίξιμο γονιών: Το άτομο κατηγορεί για την τωρινή ζωή του τους γονείς του. Οι παιδικές μας εμπειρίες καθορίζουν σε μεγάλο βαθμό τη μετέπειτα ζωή μας, σπάνια όμως είναι καταδικαστικές. Ως ενήλικες έχουμε ευκαιρίες να διορθώσουμε κάποια πράγματα ή να τα ξεπεράσουμε.

• έλλειψη ευγνωμοσύνης: δύσκολα εκτιμούν το θετικό και σπάνια νιώθουν ευγνωμοσύνη γι’ αυτό που έχουν.

• ακραία σκέψη: «αν δεν έχω την απόλυτη ευτυχία, δεν είμαι χαρούμενος». Η απόλυτη ευτυχία δεν υπάρχει όμως, και η αναζήτησή της οδηγεί ακόμα πιο βαθιά στην απογοήτευση και τη μιζέρια. Η μιζέρια αυτή είναι το αποτέλεσμα της άρνησης ότι η ζωή έχει θετικές και αρνητικές πτυχές και ότι ως άνθρωποι μπορούμε να ανταπεξέλθουμε με επιτυχία.

Αναμφισβήτητα, υπάρχει πολλή και πραγματική δυστυχία στον κόσμο. Η δυστυχία αυτή προέρχεται από γεγονότα που οι άνθρωποι όχι μόνο δεν έχουν επιλέξει να ζήσουν αλλά δεν μπορούν και να αλλάξουν, όπως η πείνα, ο πόλεμος, η κακοποίηση, ο θάνατος. Η δυστυχία σε αυτές τις περιπτώσεις δεν είναι επιλογή, δεν το διάλεξε αυτό κανείς για τον εαυτό του. Εδώ όμως μιλάμε για τη δυστυχία που σχεδόν δημιουργούμε μόνοι μας,που την επιλέγουμε.

Μιλάμε για τη μιζέρια. Τις περισσότερες φορές ο λόγος που μας οδηγεί σε αρνητικά συναισθήματα είναι διαχειρίσιμος (ένας κακός γάμος ή μια απόλυση δεν μπορούν να συγκριθούν με μια χρόνια ασθένεια ή με το θάνατο). Οι μίζεροι άνθρωποιβλέπουν τον εαυτό τους σαν θύματα της μοίρας, μιας μοίρας πάνω στην οποία νομίζουν ότι δεν έχουν καμία δύναμη. Δεν αξιολογούν τις καταστάσεις και δεν αναγνωρίζουν την επιρροή που έχουν πάνω σ’ αυτές ή τις δυνατότητές τους. Θεωρούν ότι είναι θύματα άδικων καταστάσεων και περιμένουν παθητικά για κάποιον ή κάτι να το διορθώσει γι’ αυτούς.Συνήθως αυτό δεν συμβαίνει, αλλά και όταν συμβεί, δεν το αποδέχονται. Εξακολουθούν να είναι δυστυχισμένοι, περιμένοντας κάτι μαγικό να βελτιώσει τη ζωή τους.

Πολλές φορές, όσοι καταφεύγουν στην ψυχοθεραπεία, ελπίζουν στο μαγικό, το ανώδυνο, την εύκολη λύση. Δεν είναι διατεθειμένοι να δουλέψουν και παραξενεύονται με το πόσο δύσκολο είναι. Όμως, αυτή είναι η αλήθεια. Είτε με ψυχοθεραπεία, είτε χωρίς, μαγικές λύσεις δεν υπάρχουν, κι αν βρεθούν είναι προσωρινά μπαλώματα. Χρειάζεται δέσμευση και δουλειά για να κάνουμε αλλαγές στη ζωή μας – τώρα και στο μέλλον. Κυρίως όμως, χρειάζεται η πίστη ότι αξίζουμε να βελτιώσουμε τη ζωή μας!

 

 

gunaika banner new

youtube channel

Πώς χαρακτηρίζετε τους χειρισμούς της ελληνικής κυβέρνησης στο θέμα των Ελλήνων στρατιωτικών που κρατούνται στην Τουρκία;

Θετικούς(8.5%)
Αρνητικούς(80.9%)
Δεν ξέρω / Δεν απαντώ(10.6%)
Συνολικές ψήφοι: 47
Η ψηφοφορία για αυτό το δημοψήφισμα έχει λήξει ενεργό: Απριλίου 27, 2018