Η κατεστραμμένη από τον πόλεμο χώρα "έχει επίσης πολλές δυνατότητες να μετατρέψει πολλά από τα περιουσιακά της στοιχεία σε οικονομικές ευκαιρίες και ανάκαμψη", σύμφωνα με την Άννα Μπιέρντε.
Η διευθύνουσα σύμβουλος για τις επιχειρήσεις έκανε αυτές δηλώσεις πριν από το μεγάλο διεθνές συνέδριο στο Λονδίνο για την ανοικοδόμηση της οικονομίας της Ουκρανίας.
Πέρυσι, η οικονομία της χώρας συρρικνώθηκε κατά 29% σε λίγο πάνω από 140 δισ. δολάρια (109 δισ. λίρες).
Η Παγκόσμια Τράπεζα και άλλοι πολυμερείς αναπτυξιακοί οργανισμοί παίζουν καθοριστικό ρόλο στη Διάσκεψη για την ανάκαμψη της Ουκρανίας, η οποία επικεντρώνεται στον ρόλο που μπορεί να διαδραματίσει ο ιδιωτικός τομέας στην ανοικοδόμηση της χώρας.
Ο συνολικός λογαριασμός της ανοικοδόμησης υπολογιζόταν σε 411 δισ. δολάρια τον Μάρτιο, αλλά οι συνεχιζόμενες μάχες με τη Ρωσία σημαίνουν ότι αυτός θα είναι τώρα υψηλότερος.
Το διεθνές συνέδριο ξεκίνησε την Τετάρτη στο Λονδίνο , με πρώτους ομιλητές τους συνδιοργανωτές, τον πρωθυπουργό του Ηνωμένου Βασιλείου Ρίσι Σούνακ και τον πρόεδρο της Ουκρανίας Βολοντίμιρ Ζελένσκι.
Ο κ. Σούνακ ανακοίνωσε εγγυήσεις δανείων ύψους 3 δισ. δολαρίων από την Παγκόσμια Τράπεζα και υπογράμμισε στους συνέδρους: "Όπως είδαμε στο Μπαχμούτ και στη Μαριούπολη, ό,τι δεν μπορεί να πάρει η Ρωσία θα προσπαθήσει να το καταστρέψει. Το ίδιο θέλουν να κάνουν και στην οικονομία της Ουκρανίας".
"Η κυβέρνηση του προέδρου Ζελένσκι είναι αποφασισμένη να προωθήσει τις μεταρρυθμίσεις ώστε να γίνει πιο ανοικτή, πιο διαφανής και έτοιμη για επενδύσεις", πρόσθεσε ο πρωθυπουργός του ΗΒ.
Όταν ρωτήθηκε για το συνέδριο σε συνέντευξη στο BBC, ο κ. Ζελένσκι δήλωσε: "Σε ευρύτερη κλίμακα μιλάμε για τον μετασχηματισμό της Ουκρανίας. Πρόκειται για την Ουκρανία όχι μόνο με την ενέργεια, τη γεωργία και τα βιομηχανικά συγκροτήματα, αλλά και με τις μεταρρυθμίσεις που βλέπουμε. Αυτή είναι η ψηφιοποίηση της χώρας μας".
Ευχαρίστησε επίσης την κυβέρνηση και τον λαό του Ηνωμένου Βασιλείου για την υποστήριξή τους προς την Ουκρανία από την έναρξη της πλήρους εισβολής της Ρωσίας τον Φεβρουάριο του 2022.
Ζωτικής σημασίας οι κοινωνικές δαπάνες
Άμεσα η Ουκρανία χρειάζεται 14 δισ. δολάρια από διεθνείς δωρητές για να ανταπεξέλθει φέτος.
Η κ. Μπιέρντε είπε ότι αυτά θα διατεθούν για "βασικές κοινωνικές δαπάνες", όπως οι συντάξεις, η υγειονομική περίθαλψη και οι μισθοί των γιατρών και των εκπαιδευτικών. Θα βοηθήσει επίσης στη χρηματοδότηση επειγουσών επισκευών που απαιτούνται σε υποδομές όπως οι δρόμοι και το σύστημα ηλεκτροδότησης, που είναι ζωτικής σημασίας για τη λειτουργία της πληγωμένης οικονομίας.
Τα δισεκατομμύρια δολάρια που έχουν εισρεύσει μέχρι στιγμής έχουν "συμβάλλει να αναχαιτιστούν οι ανθρωπιστικές επιπτώσεις που διαφορετικά θα ήταν ακόμη πιο καταστροφικές για τη χώρα", είπε, προσθέτοντας ότι η Ουκρανία θα πρέπει επίσης να βοηθήσει τον εαυτό της.
Αυτό μπορεί να αποδειχθεί δύσκολο, δεδομένου ότι η γεωργία αποτελεί κρίσιμη πηγή εισοδήματος για την Ουκρανία. Είναι μια σημαντική παγκόσμια πηγή καλλιεργειών, όπως το σιτάρι, ο ηλίανθος και το καλαμπόκι. Παρά τη συμφωνία για τη διευκόλυνση ορισμένων εξαγωγών, η οποία λήγει τον επόμενο μήνα, η παραγωγή αναμένεται να μειωθεί σε περίπου 45 εκατομμύρια τόνους από 53 εκατομμύρια τόνους το 2022.
Αυτό οφείλεται εν μέρει στο γεγονός ότι οι κατεστραμμένες υποδομές δυσχεραίνουν την εξαγωγή προϊόντων από την Ουκρανία.
Παρά τις δυσκολίες που αντιμετωπίζουν πολλές οικονομίες σε όλο τον κόσμο λόγω του πολέμου στην Ουκρανία, η κ. Μπιέρντε είναι αισιόδοξη ότι η χρηματοδότηση θα υπάρξει. "Νομίζω ότι έχει επιδειχθεί τεράστιο επίπεδο δέσμευσης για την Ουκρανία και νομίζω ότι αυτό θα συνεχιστεί. Η Ουκρανία είναι πάρα πολύ σημαντική".
Οι προκλήσεις αυτές επισημαίνονται σε έρευνα του Αμερικανικού Εμπορικού Επιμελητηρίου στην Ουκρανία (AmCham Ukraine). Από αυτήν προκύπτει ότι το 49% των εταιρειών έχουν υποστεί ζημιές στα κτίριά τους. Διαπίστωσε επίσης ότι το 32% των εταιρειών είχε προσωπικό που σκοτώθηκε και 27% προσωπικό που τραυματίστηκε κατά τη διάρκεια των 15 μηνών των μαχών.
Παρ' όλα αυτά, διαπίστωσε επίσης ότι το 63% των εταιρειών σκοπεύουν να επενδύσουν σε νέα έργα, εργοστάσια ή εγκαταστάσεις και το 74% θέλουν να δημιουργήσουν θέσεις εργασίας για Ουκρανούς σε υφιστάμενα έργα.
Ο πρόεδρος της AmCham Ukraine, Άντι Χάντερ, επεσήμανε ορισμένα από τα ζητήματα που θα εξεταστούν στο συνέδριο στο Λονδίνο. Δήλωσε στο BBC ότι "η πλειονότητα των επιχειρήσεων στην Ουκρανία δεν σκοπεύει να προβεί σε διεκδικήσεις για πολεμικές ζημιές έως ότου αναπτυχθούν και τελικά εφαρμοστούν κατάλληλοι και σαφείς μηχανισμοί αποζημίωσης".
Ο ρόλος του ιδιωτικού τομέα
Η διήμερη συνάντηση επιχειρηματιών και πολιτικών θα εξετάσει επίσης αν μπορεί να τεθεί σε εφαρμογή ένα σύστημα ασφάλισης κατά του πολέμου για να ενθαρρυνθούν κάποιες από τις επενδύσεις του ιδιωτικού τομέα που, σύμφωνα με την Παγκόσμια Τράπεζα, είναι ζωτικής σημασίας για την ανοικοδόμηση της οικονομίας.
Σε ξεχωριστή έρευνα διαπίστωσε ότι οι επιχειρήσεις έχουν σημειώσει κατά μέσο όρο 53% μείωση των πωλήσεων σε σύγκριση με το προπολεμικό 2021. Η έκθεση αναφέρει ότι οι μεγαλύτερες εταιρείες έχουν υποστεί μεγαλύτερες ζημιές από τις μικρότερες.
Ενώ μεγάλες εταιρείες όπως η Coca-Cola, η Mondelez και η Unilever είδαν τις κτηριακές τους εγκαταστάσεις να έχουν καταστραφεί, ορισμένες έχουν ήδη αρχίσει να δαπανούν χρήματα για την ανοικοδόμηση στην Ουκρανία.
Για να συνεχιστεί αυτό, ο κ. Χάντερ υπογράμμισε ότι "η ολοκληρωμένη ασφάλιση κινδύνων πολέμου για τους επενδυτές έχει να διαδραματίσει βασικό ρόλο για να διασφαλιστούν οι επενδύσεις στην ανοικοδόμηση και την ανάκαμψη της Ουκρανίας".
Οι μεγάλες αμερικανικές χρηματοπιστωτικές εταιρείες Blackrock και JP Morgan βοηθούν την κυβέρνηση της Ουκρανίας να εξασφαλίσει επενδύσεις του ιδιωτικού τομέα για την ανοικοδόμηση. Αυτό θα είναι το κλειδί για την παροχή θέσεων εργασίας και καινοτομίας που θα οδηγήσουν στην ανάκαμψη της Ουκρανίας, σύμφωνα με την κ. Μπιέρντε της Παγκόσμιας Τράπεζας.
"Ακόμη και αν ο πόλεμος τελείωνε σήμερα, θα υπάρξει μια περίοδος προσαρμογής, η οικονομία έχει αλλάξει πολύ. Η φτώχεια στην Ουκρανία έχει αυξηθεί, η δυναμική και τα δημογραφικά στοιχεία έχουν αλλάξει. Επομένως, θα χρειαστεί να υπάρξει στήριξη για το επόμενο διάστημα".
